Digitalna istorija

web adresar, internet sajtovi i digitalni alati: istorija, istoriografija, arhivistika

Category: XX vek

German Propaganda Archive

admin

German Propaganda Archive

Randall Bytwerk, German Propaganda Archive, <http://www.calvin.edu/academic/cas/gpa/> (23. IX 2009).

Propaganda je skup posebnih tehnika komunikacije u cilju masovnog uticaja, ili sugestije, kroz manipulaciju simbolima i psihologijom mase i pojedinca. Sajt Arhiv nemačke propagande bazično je podeljen u dve sekcije: Nacistička propaganda i Istočnonemačka propaganda, sa tim da je iz prvog dela posebno izdvojen materijal iz perioda pre dolaska nacista na vlast u Nemačkoj. Na početnoj stranici nalaze se i linkovi ka rubrici Najčešće postavljana pitanja i ka blogu autora. Autor sajta, profesor Rendal Bajtverk (Randall Bytwerk), koji se već decenijama bavi proučavanjem nemačke propagande, osim same propagande uključio je i materijal koji je stvaran kao vodič za vođenje propagande. Samo letimičan pregled sajta posetiocu daje uvid u bogatsvo kolekcije: govori, eseji, propagandni planovi, plakati, pamfleti, ilustracije sa naslovnih strana, flajeri, umetničke slike, pesme, karikature, uniforme, samo su deo sadržaja prezentacije. Kod svakog izvora autor je naveo odakle je građa preuzeta, a nešto od tog materijala je u posedu samog autora. Sva tekstualna građa je prevedena sa nemačkog jezika, delom i iz Nemačkog saveznog arhiva (Bundesarchiv) u Berlinu. U rubrici linkovi nalazi se i bibliografija knjiga na engleskom jeziku o nacističkoj propagandi.

Slobodan Mandić, 23. septembar 2009.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1, 2009, str. 111.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) V”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1, 2009, Bеograd, 2009, str. 111-117.

Combined Arms Research Library

admin

Combined Arms Research Library, CARL’s Digital Library

Combined Arms Research Library, CARL’s Digital Library, <http://cgsc.leavenworth.army.mil/carl/contentdm/home.htm> (24. IX 2009).

Digitalna biblioteka američkog Centra za istraživanje vojne nauke (Combined Arms Research Library – CARL) većinom se sastoji od elektronskih kopija papirnih dokumenata u posedu biblioteke. Pored primarne izvorne građe, korisnicima su dostupne i doktorske disertacije, studentski radovi, kao i digitalna kolekcija stručnog časopisa Military Review od aprila 1974. do najnovijeg broja. Iako primarno podeljena na dvanaest sekcija, snalaženje u ovoj digitalnoj kolekciji je višestruko olakšano mogućnošću napredne pretrage: prema ključnim rečima, tačnoj frazi, nekoj od zadatih reči, isključivanjem pojedine reči. Zahvaljujući tome, veoma je lako uočiti da i istraživači koji se zanimaju za vojnu istoriju Srbije, Balkana i Jugoistočne Evrope u ovoj biblioteci mogu pronaći dokumenta i materijal značajan za područja njihovog istraživanja. Prilikom vršenja pretrage kolekcije, svaka stranica sadrži dvadeset rezultata sa ikonicom, naslovom, autorom i kratkim opisom svakog dokumenta posebno. Svi dostupni dokumenti su prezentovani u PDF formatu.

Slobodan Mandić, 24. septembar 2009.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1, 2009, str. 111.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) V”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1, 2009, Bеograd, 2009, str. 111-117.

Deutsche Exilzeitschriften 1933-1945

admin

Exilpresse digital. Deutsche Exilzeitschriften 1933-1945

Deutsche Nationalbibliothek (Annette Siegenthaler), Exilpresse digital. Deutsche Exilzeitschriften 1933-1945, 29. VI 2006, <http://deposit.ddb.de/online/exil/exil.htm> (10. XII 2008).

Exilpresse digital. Deutsche Exilzeitschriften 1933-1945 jе digitalizovana kolеkcija Nеmačkе nacionalnе bibliotеkе koja sadrži nеmačku štampu u izgnanstvu iz pеrioda 1933-1945. godinе koja sе čuva u Frankfurtu na Majni i Lajpcigu. Kolеkcijom jе obuhvaćеno štampa iz cеlog svеta kojе jе izlazila na nеmačkom jеziku u naznačеnom hronološkom odsеčku. Osnovna namеra prеzеntacijе jе da sе prеdstavi široki spеktar takozvanе „štampе u еgzilu“. Zahvaljujući vеoma dobrom tеhničkom rеšеnju zbirku jе mogućе vеoma lako prеtraživati. Prozor jе podеljеn na dva dеla čiju vеličinu sam korisnik možе da prilagodi: sa lеvе stranе sе nalazi naprеdna mašina za prеtraživanjе gdе sе iz padajućеg mеnija bira jеdan od tridеsеt naslova u kolеkciji, godina izdanja, broj, strana, a mogućе jе izabrati i kako ćе biti prikazana stranica novina u dеsnom dеlu prozora prеma vеličini slikе, ili prеma formatu (GIF, PDF, TIFF). Formati prikazanih stranica korisniku omogućuju da ih lako snimi na hard disk računara i tako sačuva svaku kopiju. Kolеkcija sadrži 86.250 objеkata, ili 160 GB podataka. Kako svojom sadržinom, tako i tеhničkim rеšеnjеm, ova kolеkcija prеdstavlja odličan primеr prеzеntacijе istorijskih izvora na Intеrnеtu.

Slobodan Mandić, 8. decembar 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2008, str. 153.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) IV”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2008, Bеograd, 2009, str. 149-158.

Nachrichtendienst für Historiker

admin

Nachrichtendienst für Historiker

Nachrichtendienst für Historiker, <http://www.nfhdata.de/premium/index.shtml> (08. XII 2008).

Informaciona služba za istoričare (Nachrichtendienst für Historiker) je lokacija gde se skladište novinski članci od istorijskog interesa i koja se svakodnevno ažurira. Autori sajta su nemački profesionalni novinari koji redovno pregledaju štampu i koji su prvenstveno fokusirani na materijal sa nemačkog govornog područja. Ovaj Internet servis pokrenut je 1995. godine i ranije su osim štampe na nemačkom jeziku bili zastupljeni i članci sa engleskog i francuskog govornog područja, a danas je osim nemačkog obuhvaćen još samo pregled štampe i na italijanskom jeziku. Na sajtu se mogu pronaći i informacije o dokumentarnim televizijskim emisijama, prikazi knjiga, DVD, CD-ROM-ova od interesa za istoričare, veliki broj linkova ka drugim prezentacijama, kao i baza podataka o literaturi za savremenu istoriju. Iako novinski članci kao sekundarni istorijski izvori ne moraju uvek biti pouzdani, oni često predstavljaju jedini izvor informacija o istraživanjima koja su u toku, ili koja još nisu objavljena, naročito za projekte od lokalnog značaja. Posebnu pogodnost predstavlja i mogućnost da se zainteresovani posetioci prijave na mejling listu i tim putem periodično, putem elektronske pošte dobijaju informacije koje bi ih mogle zanimati.

Slobodan Mandić, 8. decembar 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2008, str. 152.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) IV”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2008, Bеograd, 2009, str. 149-158.

Historical Atlas of the 20th Century

admin

Historical Atlas of the 20th Century

Matthew White, Historical Atlas of the 20th Century, 25. III 2003, <http://users.erols.com/mwhite28/20centry.htm> (14. VIII 2008).

Istorijski atlas XX veka Metju Vajta (Matthew White) je zanimljiva lokacija koja posetiocima nudi obilje podataka o istoriji XX veka kroz karte, interaktivne mape, šematske prikaze, tabele i tekstove. Prezentacija je podeljena na nekoliko odeljaka: uputstvo za upotrebu, sadržaj, opšti trendovi (društveno-ekonomski trendovi, hronološke tabele, sistemi vlasti, stanovništvo, rat, umetnost, religija), posebna mesta i događaji, izvori (opšta bibliografija, preporuke za čitanje, pisma korisnika atlasa, izvori za najveća krvoprolića XX veka, indeks ratova i tiranija, spoljni linkovi). Iako u amaterskim okvirima, Vajtov sajt je odlično urađen, a sam autor ističe da je njegova prevashodna namera da korisnike navede na put znanja tako što će ih podstaknuti da kritički prilaze svakoj informaciji i tumačenju, sa više postavljenih pitanja nego usvojenih odgovora.

Slobodan Mandić, 14. avgust 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2007, str. 171.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) III”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2007, Bеograd, 2008, str. 165-171.

Parallel History Project on Cooperative Security

admin

Parallel History Project on Cooperative Security

Parallel History Project on Cooperative Security (PHP), <http://www.php.isn.ethz.ch/> (15. VIII 2008).

The Parallel History Project on Cooperative Security (ranije Parallel History Project on NATO and the Warsaw Pact) je projekat koji pruža nove naučne perspektive za izučavanje savremene međunarodne istorije, prvenstveno sakupljanjem, objavljivanjem i interpretacijom nekada tajnih državnih dokumenata. Od osnivanja 1999. godine saradnici na projektu su sakupili hiljade strana materijala vezanog za međunarodnu bezbednost u hladnoratovskoj eri. Pored velikog broja informacija vezanih za razna područja istraživanja Hladnog rata poput prikaza i recenzija knjiga, bibliografskih podataka, vesti, informacija o arhivima itd, posetioci sajta ovde mogu pronaći bogatu kolekciju arhivske građe sakupljenu sa raznih strana. Originalni dokumenti su ili skenirani i kao takvi dati na uvid, ili su prekucani sa originalnog izvora. Takođe, u nekim slučajevima izvor je preveden na engleski jezik, a negde je dat dokument samo na jeziku na kome je nastao. Bogatstvo dostupnog materijala i raznovrsnost informacija pohranjenih na ovom sajtu svakako zavređuju širu pažnju naučnika, studenata, kao i svakoga ko se interesuje za savremenu istoriju međunarodnih odnosa.

Slobodan Mandić, 15. avgust 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2007, str. 169.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) III”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2007, Bеograd, 2008, str. 165-171.

League of Nations Photo Collections

admin

League of Nations Photo Collections

League of Nations Archives, Indiana Univerity Center for the Study of Global Change, League of Nations Photo Collections, oktobar 2002, http://www.indiana.edu/~league/index.htm (19. VII 2008).

Fotografska kolekcija Društva naroda je podeljena u nekoliko odeljaka: ličnosti, zasedanja, skupštine, komisije i komiteti, konferencije, sekretarijat, delegacije, stalni sud međunarodne pravde, međunarodna organizacija rada, razno. Pored kolekcije fotografija na sajtu postoji i odeljak Izvori gde se nalaze veze i prema drugim sajtovima u vezi sa Društvom naroda, zatim vodič za istraživanje, hronološka tabela i bibliografija koju je moguće pregledati abecednim redom, ali i pretražiti prema zadatim rečima. Prezentacija je nastala u saradnji Arhiva Društva naroda i Centra za studije globalnih promena Univerziteta u Indiani.

Slobodan Mandić, 19. jul 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2007, str. 168-169.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) III”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2007, Bеograd, 2008, str. 165-171.

Mass Gymnastics Under Communism

admin

Bodies in Formation. Mass Gymnastics Under Communism

Open Society Archives, Bodies in Formation. Mass Gymnastics Under Communism, 25. X 2004, <http://www.osa.ceu.hu/galeria/spartakiad/online/>, (16. VIII 2008).

Ako ljudsko telo posmatramo kao najpouzdaniju i sveobuhvatnu metaforu za život i njegovo značenje, mnoštvo tela u masovnoj gimnastici istovremeno predstavlja metaforu o poželjnoj slici društva i njegovom vođstvu. Autori virtuelne izložbe Bodies in Formation – Mass Gymnastics Under Communism pokušali su da istraže kako se simbolični potencijal masovnih gimnastičkih rituala pod komunizmom u Istočnoj Evropi osmišljavao i bio menjan od strane zvanične ideologije. Simbolične predstave masovnog spektakla tela prezentovane su brojnim fotografijama, ilustracijama i dokumentima. Prezentacija je podeljena na nekoliko sekcija: uvod, prolog, disciplina, snaga, lepota, mladost, epilog, katalog, knjiga utisaka, linkovi, zahvalnost i urađena je dvojezično, na engleskom i mađarskom jeziku.

Slobodan Mandić, 16. avgust 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2007, str. 168.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) III”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2007, Bеograd, 2008, str. 165-171.

Primary Sources from American Popular Culture

admin

Primary Sources from American Popular Culture

The Authentic History Center, Primary Sources from American Popular Culture, 5. IV 2008, <http://www.authentichistory.com/> (12. VIII 2008).

The Authentic History Center je sajt posvećen sakupljanju i prezentaciji primarnih izvora za istoriju američke popularne kulture. Kolekcija sadrži brojne digitalne kopije artefakta i audio zapisa razvrstanih po hronološkom redu. Kako autori sajta ističu, namera im je bila da pokažu kako predmeti iz naše svakodnevne upotrebe imaju autentičnu istorijsku vrednost (princip po kojem svaki objekat može predstavljati valjan istorijski izvor) i da ti predmeti na dobar način reflektuju društvenu svest perioda iz kojeg su potekli.

Slobodan Mandić, 12. avgust 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2007, str. 167.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) III”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2007, Bеograd, 2008, str. 165-171..

Making the History of 1989

admin

Making the History of 1989

Center for History and New Media, Making the History of 1989, 2007, <http://chnm.gmu.edu/1989/> ( 12. VIII 2008).

Internet prezentacija projekta Making the History of 1989 posvećena je padu komunizma u Istočnoj Evropi. Primarno, sajt je podeljen na pet odeljaka: uvodni esej, primarni izvori, intrvjui sa naučnicima, moduli za učenje, studije slučaja. Izvori obuhvataju period od početka osamdesetih godina XX veka, događaje iz 1989. godine i one neposredno nakon pada Berlinskog zida, a iskorišćene su i multimedijalne mogućnosti Interneta, tako da je osim pisanih dokumenata moguće pristupiti i fotografijama, plakatima, mapama, video zapisima i sl. Preglednost sajta i mogućnost napredne pretrage korisnicima će znatno olakšati rad sa dostupnim materijalom.

Slobodan Mandić, 12. avgust 2008.

Originalno objavljeno u Godišnjaku za društvenu istoriju 1-3, 2007, str. 166.

Slobodan Mandić ”Prikazi sajtova (Web adrеsar) III”,
u: Godišnjak za društvеnu istoriju 1–3, 2007, Bеograd, 2008, str. 165-171.